नेपालमा विद्युतीय सवारी आयात तीव्र, दुई महिनामा २,८३४ इलेक्ट्रिक कार भित्रिए

काठमाडौं । चालु आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को पहिलो दुई महिनामा नेपालमा २ हजार ८३४ विद्युतीय कार, जिप र भ्यान आयात भएका छन्। भन्सार विभागको वैदेशिक व्यापार तथ्यांकमा आधारित विवरणअनुसार ती सवारीको आयात मूल्य करिब ६ अर्ब ७० करोड रुपैयाँ रहेको छ। विद्युतीय सवारी आयातको तीव्रताले नेपालको अटोमोबाइल बजारमा प्रतिस्पर्धा, सेवा पूर्वाधार र लगानीको प्राथमिकता बदलिने संकेत देखिएको छ।

भदौमा मात्रै २ हजार १४५ इलेक्ट्रिक कार, जिप र भ्यान भित्रिए। साउनमा आयात भएका ६८९ सवारीको तुलनामा यो तीन गुणाभन्दा बढी हो। अटो प्रदर्शनीका क्रममा भएका बुकिङ, चाडपर्वअघि स्टक तयारी र नयाँ मोडेलको प्रवेशलाई यो वृद्धि सन्दर्भमा हेर्न सकिन्छ। यद्यपि आयात बढ्नु भनेको त्यही अनुपातमा अन्तिम उपभोक्तालाई गाडी बिक्री भएको प्रमाण होइन।

दुई महिनाको विद्युतीय कार आयात

६,६४८ विद्युतीय सवारीको तथ्यांक र चारपाङ्ग्रे बजारको अन्तर

यसै अवधिमा ६ हजार ६४८ विद्युतीय सवारी आयात भएको समग्र विवरण पनि सार्वजनिक भएको छ। तर यसमा तयार कार मात्र नभई तीनपाङ्ग्रे तथा एसेम्बलीका लागि आयातित विद्युतीय सवारीसमेत समेटिएका छन्। यो समग्र कुललाई चारपाङ्ग्रे यात्रुवाहक विद्युतीय कारको संख्या ठानेर बजार हिस्सा गणना गर्नु उचित हुँदैन। सबै सम्बन्धित वर्ग समेट्दा आयात मूल्य करिब ७ अर्ब ३० करोड रुपैयाँ रहेको रिपोर्ट गरिएको छ।

चीन सबैभन्दा ठूलो स्रोत, भारत र थाइल्यान्डको पनि प्रतिस्पर्धा

भदौमा आयात भएका २ हजार १४५ विद्युतीय यात्रुवाहक चारपाङ्ग्रे सवारीमध्ये चीनबाट १ हजार २५६, भारतबाट ५४०, थाइल्यान्डबाट ३४८ र अमेरिकाबाट एक गाडी आएको विवरण छ। विभिन्न देशबाट आउने ब्रान्ड र मोडेलका कारण ग्राहकले मूल्य, रेन्ज, ब्याट्री वारेन्टी, फाइनान्स सुविधा र बिक्रीपछिको सेवा तुलना गर्न पाउने अवस्था विस्तार भइरहेको छ।

आयातकर्तादेखि बैंक र सर्भिस व्यवसायसम्म प्रभाव

विद्युतीय गाडीको बजार विस्तारले आयातकर्ता र डिलरको रणनीति परिवर्तन गर्न सक्छ। सवारी बिक्रीपछि चार्जिङ नेटवर्क, प्रशिक्षित प्राविधिक, ब्याट्री परीक्षण, स्पेयर पार्ट्स र देशव्यापी मर्मत सुविधा दिन सक्ने कम्पनीले थप प्रतिस्पर्धात्मक लाभ लिन सक्छन्। परम्परागत इन्धनबाट चल्ने सवारीको कारोबारमा निर्भर कम्पनीलाई पनि आफ्नो उत्पादन पोर्टफोलियो र कार्यशाला रूपान्तरण गर्नुपर्ने आवश्यकता बढ्न सक्छ।

यस परिवर्तनबाट चार्जिङ सेवा प्रदायक, उपकरण आपूर्तिकर्ता, बैंक तथा बीमा व्यवसायमा नयाँ अवसर सिर्जना हुन सक्छन्। तर सस्तो ब्याजदर वा आयातको संख्याले मात्र दीर्घकालीन सफलता निर्धारण गर्दैन। ग्राहकको कुल स्वामित्व लागत, ब्याट्रीको आयु र मर्मत सेवा अझ महत्वपूर्ण हुनेछन्।

पूर्वाधार र नीतिको स्थिरता निर्णायक

नेपालमा विद्युतीय यातायातको विस्तारसँगै राजमार्ग र ग्रामीण क्षेत्रमा चार्जिङ सुविधा, ब्याट्री व्यवस्थापन, दुर्घटनापछिको मर्मत, सुरक्षित विद्युतीय प्रणाली र पुनर्बिक्री मूल्यका चुनौती पनि छन्। आयात वृद्धिलाई टिकाउ बजार विस्तारमा रूपान्तरण गर्न व्यवसायीले पारदर्शी वारेन्टी, प्राविधिक जनशक्ति र भरपर्दो सेवामा लगानी बढाउनुपर्ने देखिन्छ। कर तथा आयात नीतिमा पूर्वानुमानयोग्यता पनि व्यवसायका लागि महत्वपूर्ण हुनेछ।

आगामी महिनामा वास्तविक मागको परीक्षण

दुई महिनाको आयात तथ्यांकले बजारको रुचि देखाउँछ, तर दीर्घकालीन प्रवृत्ति पहिचान गर्न सवारी दर्ता, वास्तविक खुद्रा बिक्री, बैंक कर्जा, चार्जिङ पूर्वाधार विस्तार तथा पछिल्ला महिनाको भन्सार तथ्यांक तुलना गर्नुपर्छ। नेपालमा विद्युत्को उपयोग बढाउँदै पेट्रोलियम आयातमा निर्भरता घटाउने सम्भावना भए पनि यसको वास्तविक आर्थिक लाभ गाडीको आयात मूल्य, विद्युत् उपलब्धता र सेवा लागतसँग जोडिएको छ।

सम्बन्धित समाचार: अघिल्लो आर्थिक वर्षमा विद्युतीय सवारी आयात।