डिजिटल वालेटमा दैनिक ५० पटक रकम जम्मा गर्न पाइने, चाडपर्वको कारोबारमा कस्तो प्रभाव

काठमाडौं । नेपाल राष्ट्र बैंकले दशैँ, तिहार तथा छठ पर्वलाई लक्षित गर्दै व्यक्तिगत डिजिटल वालेटमा दैनिक रकम जम्मा गर्न पाउने सङ्ख्या १० बाट ५० पुर्‍याएको छ। भुक्तानी प्रणाली विभागले १५ अक्टोबर २०२६ मा जारी गरेको सूचनाअनुसार यो सुविधा तोकिएका चाडपर्व अवधिका लागि अस्थायी रूपमा लागू हुनेछ।

रकमको होइन, कारोबार सङ्ख्याको सीमा बढ्यो

नयाँ व्यवस्थाले एकै दिनमा वालेटमा रकम जम्मा गर्न पाउने पटकको सीमा पाँच गुणा बढाएको हो। यसलाई दैनिक जम्मा गर्न पाइने कुल रकम पाँच गुणा बढेको अर्थमा बुझ्न हुँदैन। अन्य रकमसम्बन्धी नियामकीय सीमा यथावत् छन्। राष्ट्र बैंकको भुक्तानी प्रणाली विभागको सूचना अनुसार पर्व अवधिमा कारोबार सहज बनाउने उद्देश्य देखिन्छ।

चाडपर्वमा साना कारोबारलाई सहजता

दक्षिणा, उपहार, किनमेल, यातायात तथा घरायसी खर्चका लागि पटकपटक सानो रकम वालेटमा जम्मा गर्ने प्रयोगकर्तालाई यसबाट सुविधा पुग्न सक्छ। खुद्रा व्यापारी तथा अनलाइन व्यवसायलाई पनि विद्युतीय भुक्तानी सहज हुँदा लाभ पुग्ने सम्भावना छ। तर वालेटमा रकम जम्मा गर्ने पटक बढ्नुले समग्र बजार बिक्री स्वतः बढेको प्रमाण दिँदैन।

भुक्तानी सेवा प्रदायकमा थप जिम्मेवारी

ईसेवा, खल्तीलगायतका भुक्तानी सेवा प्रदायकलाई कारोबारको सम्भावित चाप व्यवस्थापन गर्न प्राविधिक क्षमता, ग्राहक सहायता र जोखिम नियन्त्रण बलियो बनाउनुपर्ने हुन्छ। राष्ट्र बैंकले तोकिएको अवधिमा भएका कारोबारको सङ्ख्या र रकमको विवरण पेश गर्न निर्देशन दिएको छ। यस्तो तथ्याङ्कले अस्थायी सहुलियतको वास्तविक उपयोग बुझ्न मद्दत गर्नेछ।

नगद निर्भरता घटाउने अवसर

चाडपर्वमा नगदको प्रयोग व्यापक हुन्छ। डिजिटल वालेटले कारोबारको विद्युतीय अभिलेख राख्ने, भुक्तानी सजिलो बनाउने र केही नगद कारोबारलाई डिजिटल माध्यममा ल्याउने सम्भावना राख्छ। यद्यपि ग्रामीण क्षेत्रमा इन्टरनेट पहुँच, डिजिटल साक्षरता तथा सेवा उपलब्धताका चुनौती कायमै छन्।

सुरक्षा सावधानी आवश्यक

कारोबार बढ्ने समयमा नक्कली भुक्तानी सन्देश, गोप्य सङ्केत चोरी र गलत खातामा रकम पठाउने जोखिम पनि बढ्न सक्छ। प्रयोगकर्ताले प्राप्तकर्ताको विवरण पुष्टि गर्ने, आधिकारिक कारोबार अभिलेख जाँच्ने र एकपटक प्रयोग हुने गोप्य सङ्केत कसैलाई नदिने सावधानी अपनाउनुपर्छ।

दीर्घकालीन नीतिका लागि परीक्षण

यो सुविधा अस्थायी भए पनि चाडपर्वमा डिजिटल कारोबारको व्यवहार अध्ययन गर्ने अवसर हो। कारोबार सहजता, प्रणालीको स्थायित्व, सुरक्षा र साना व्यवसायको सहभागिताका आधारमा भविष्यको सीमा पुनरावलोकन गर्न सकिन्छ। डिजिटल अर्थतन्त्रको सफलता कारोबार सङ्ख्यामा मात्र नभई सर्वसाधारणको पहुँच र भरोसामा निर्भर रहनेछ।