काठमाडौं । नेपाल स्टक एक्सचेञ्ज (नेप्से) मंगलबार लगातार दोस्रो कारोबार दिन दबाबमा रह्यो। परिसूचक ९.६२ अंक अर्थात् ०.३६ प्रतिशत घटेर २,६०३.७१ विन्दुमा बन्द भयो। तर आजको बजारलाई परिसूचकको गिरावटले मात्रै व्याख्या गर्दैन। कारोबार रकम घट्नु, घट्ने कम्पनीको संख्या बढ्नेको तुलनामा झण्डै तीन गुणा हुनु र अधिकांश उपसमूह रातो रहनुले बजारमा खरिद पक्ष अझै बलियो बन्न नसकेको संकेत गर्छ।
सूचकभन्दा गहिरो कमजोरी बजारको चौडाइमा
मंगलबार ६९ कम्पनीको मूल्य बढ्दा १९९ कम्पनीको मूल्य घट्यो र १० कम्पनी स्थिर रहे। अर्थात् मूल्य घट्ने कम्पनीको संख्या बढ्नेभन्दा करिब २.९ गुणा बढी रह्यो। सोमबार पनि २२३ कम्पनी घट्दा ५० मात्र बढेका थिए। लगातार दुई सत्रमा यस्तो कमजोर बजार चौडाइ देखिनुले गिरावट केही ठूला कम्पनीमा मात्र सीमित नभई धेरै सूचीकृत कम्पनीमा फैलिएको देखाउँछ।
सोमबार नेप्से १६.४७ अंक घटेर २,६१३.३३ विन्दुमा बन्द भएको थियो। मंगलबारको थप गिरावटसँगै दुई कारोबार दिनमा परिसूचक २६.०९ अंक तल आएको छ। यद्यपि सेप्टेम्बरको मध्यतिर नेप्से २,५८५.०४ बाट २,६५४.२८ सम्म पुगेको र त्यसपछि फेरि उतारचढाव देखिएको तथ्यले बजार अहिले स्पष्ट एकतर्फी गतिभन्दा अस्थिर दायरामा रहेको देखाउँछ।
कारोबार रकम पनि घट्यो, सक्रियता केही सुस्त
आज १ करोड १० लाख ६९ हजार ७४ कित्ता शेयर ५१ हजार २७४ कारोबारमार्फत किनबेच हुँदा कुल कारोबार रु. ४ अर्ब ६५ करोड ४० लाख हाराहारी रह्यो। सोमबार रु. ५ अर्ब ३८ करोड ५० लाखको कारोबार भएको थियो। यस आधारमा दैनिक कारोबार रकम करिब रु. ७३ करोड अर्थात् लगभग १३.६ प्रतिशत घटेको छ। कारोबार संख्या पनि सोमबारको करिब ५८ हजार ५ सयबाट घटेर ५१ हजार २७४ मा आएको छ।
मूल्यसँगै कारोबार रकम घट्नुले आजको सत्रमा आक्रामक खरिदको बल कमजोर रहेको देखाउँछ। तर रु. ४ अर्बभन्दा माथिको कारोबार कायम भएकाले बजारबाट सहभागिता पूर्ण रूपमा हराएको भने छैन।
११ उपसमूह घटे, निर्जीवन बीमा र ‘अन्य’ मात्रै हरियो
१३ उपसमूहमध्ये निर्जीवन बीमा ०.११ प्रतिशत र अन्य समूह ०.१२ प्रतिशत बढे। बाँकी ११ समूह घटे। सबैभन्दा बढी व्यापार समूह १.८७ प्रतिशत घट्यो। बैंकिङ ०.१३, विकास बैंक ०.४५, वित्त ०.३२, होटल तथा पर्यटन ०.६५, जलविद्युत् ०.५२, लगानी ०.२२, जीवन बीमा ०.३७, उत्पादन तथा प्रशोधन ०.५० र लघुवित्त ०.५५ प्रतिशत घटे।
यसले गिरावट कुनै एउटा क्षेत्रको असामान्य चालका कारण मात्र नभई अधिकांश क्षेत्रको सामूहिक कमजोरीबाट आएको देखाउँछ। विशेषगरी बैंकिङको गिरावट तुलनात्मक रूपमा सानो हुँदा व्यापार, होटल–पर्यटन, लघुवित्त र जलविद्युत्मा दबाब बढी देखियो।
कारोबारको केन्द्रमा फेरि हिमालयन डिस्टिलरी र शिवम्
कारोबार रकमका आधारमा हिमालयन डिस्टिलरी र शिवम् सिमेन्ट अग्रस्थानमा रहे। त्यसपछि सिद्धार्थ बैंक, गरिमा विकास बैंक, हाथवे इन्भेस्टमेन्ट, रिलायन्स स्पिनिङ मिल्स र माउन्टेन इनर्जी उच्च कारोबार हुने कम्पनीमा परे। सोमबार पनि हिमालयन डिस्टिलरी र शिवम् सिमेन्ट कारोबार रकमका आधारमा अगाडि थिए। लगातार दुई दिन उही ठूला कम्पनीमा उच्च कारोबार केन्द्रित हुनु बजारको तरलता सीमित संख्याका शेयरमा बढी घुमिरहेको संकेतका रूपमा हेर्न सकिन्छ।
केही शेयरले बजारविपरीत प्रदर्शन गरे
समग्र बजार घटे पनि सयपत्री हाइड्रोपावर ६.७९ प्रतिशत र सर्वोत्तम पेन्ट्स ६.२९ प्रतिशत बढे। हाथवे इन्भेस्टमेन्ट ३.४६ प्रतिशत तथा मेन्छियाम हाइड्रोपावर ३.४० प्रतिशत बढे। अर्कोतर्फ धौलागिरि लघुवित्त ४.२३ प्रतिशत, अपोलो हाइड्रोपावर ४.१४ प्रतिशत, शिखर पावर ४.०८ प्रतिशत र माण्डु हाइड्रोपावर ३.७२ प्रतिशत घटे।
विश्लेषण: २,६०० आसपासको सूचकभन्दा तरलता र बजार चौडाइ महत्त्वपूर्ण
यो अंश सार्वजनिक कारोबार तथ्यांकमा आधारित विश्लेषण हो।
आजको ९.६२ अंकको गिरावट आफैंमा ठूलो होइन। तर लगातार दोस्रो दिन कमजोर बजार चौडाइ, ११ उपसमूहको गिरावट र कारोबार रकममा आएको १३ प्रतिशतभन्दा बढी कमीलाई एकसाथ हेर्दा खरिदकर्ताले व्यापक रूपमा मूल्यलाई माथि धकेल्ने अवस्था अझै बनेको देखिँदैन। अर्कोतर्फ निर्जीवन बीमा र अन्य समूह हरियो रहनु तथा केही कम्पनीमा उल्लेख्य मूल्यवृद्धि हुनुले बजारभित्र चयनात्मक कारोबार भने जारी रहेको देखाउँछ।
आगामी सत्रमा परिसूचकको अंकभन्दा पनि बढ्ने–घट्ने कम्पनीको अनुपात सुधारिन्छ कि सुधारिँदैन, दैनिक कारोबार पुनः रु. ५ अर्बमाथि फर्कन्छ कि फर्कँदैन र बैंकिङसहित ठूला उपसमूहमा खरिद फैलिन्छ कि सीमित शेयरमै कारोबार केन्द्रित रहन्छ भन्ने तथ्य बजारको तत्कालीन दिशा बुझ्न उपयोगी हुनेछन्।
स्रोत: नेपाल स्टक एक्सचेञ्जको बजार तथ्यांक तथा सार्वजनिक बजार विवरणहरूको आधारमा Corporate Frontline विश्लेषण।
Leave a Reply