काठमाडौं – सोमालियाले आफ्नो इतिहासमै पहिलोपटक अफशोर (समुद्रभित्र) तेल उत्खनन सुरु गर्ने तयारी गरेको छ। यस कदमलाई देशको ऊर्जा क्षेत्रको विकासतर्फ एक महत्वपूर्ण उपलब्धिका रूपमा हेरिएको छ।
टर्की सरकारको स्वामित्वमा रहेको ड्रिलिङ जहाज यही शुक्रबारसम्म सोमालियाको तट नजिक पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ। गत वर्ष टर्कीको अनुसन्धान टोलीले गरेको सिस्मिक सर्वेक्षणबाट समुद्रभित्र हाइड्रोकार्बन (तेल तथा ग्यास) को सम्भावना पुष्टि भएपछि उत्खनन प्रक्रिया अगाडि बढाइएको हो।
सोमालियाका पेट्रोलियम मन्त्री दाहिर शायरले सामाजिक सञ्जालमार्फत यस परियोजनालाई देशको अफशोर ऊर्जा यात्राको ऐतिहासिक सुरुवात बताएका छन्। उनका अनुसार टर्किस पेट्रोलियम कर्पोरेशनको ड्रिलिङ जहाज ‘काग्री बे’ ले गहिरो समुद्रमा पहिचान गरिएका सम्भावित क्षेत्रमा उत्खनन गर्नेछ।
उत्खनन सफल भएमा सोमालियाले आफ्नो प्राकृतिक स्रोतको उपयोग गर्दै आर्थिक पुनरुत्थानतर्फ ठूलो फड्को मार्ने अपेक्षा गरिएको छ। सरकारले यस परियोजनाबाट प्राप्त हुने आम्दानीले जनताको जीवनस्तर सुधार गर्न मद्दत पुग्ने विश्वास व्यक्त गरेको छ।
सन् २०२४ मा टर्की र सोमालियाबीच उत्पादन साझेदारीसम्बन्धी सम्झौता भएको थियो, जसले ऊर्जा क्षेत्रमा द्विपक्षीय सहकार्यलाई औपचारिकता दिएको छ।
सोमालियाका विदेश मन्त्रीले यो परियोजनाले टर्कीसँगको दीर्घकालीन सम्बन्धलाई अझ मजबुत बनाउने बताएका छन्। त्यस्तै, टर्कीका ऊर्जा मन्त्रीले सम्भावित तेल वा ग्यासको खोजबाट सोमालिया मात्र नभई पूर्वी अफ्रिका क्षेत्र र टर्कीलाई समेत ठूलो आर्थिक फाइदा पुग्ने उल्लेख गरेका छन्।
टर्कीले पछिल्लो एक दशकदेखि सोमालियासँग विकास, सुरक्षा र पूर्वाधार क्षेत्रमा सहकार्य विस्तार गर्दै आएको छ, जसले दुवै देशबीचको सम्बन्धलाई अझ गहिरो बनाएको छ।
